CHUYẾN THĂM ĐẦU TIÊN “THE NATIONAL VIETNAM WAR MUSEUM”
Weatheford, TX.- Đúng ra bài viết này sẽ đi trước dự lễ Cựu Chiến Binh Chiến Tranh Việt Nam tại County Kaufman theo thứ tự thời gian. Tuy nhiên chuyến đi đầu tiên thăm viếng một bảo tang lịch sử liên quan đến chiến tranh Viêt nam mà chính cá nhân chúng tôi là nạn nhân trong cuộc chiến không tránh khỏi xúc động bàng hoàng những tương phản qua các hình ảnh được trưng bày và theo như nhà văn Thu Nga cũng là Giám đốc Đài Saigon Dallas 1160AM cho biết là Viện Bảo tàng lịch sử về Chiến tranh Việt nam đã xuất hiện hơn 10 năm và chính một số nhân vật cộng đồng, hội đoàn đã viếng thăm đóng góp…
Cô Hồng Lê Giám Đốc SND Manufacturing thiết trí an vị 5 vị Tướng Lãnh tuẫn tiết Miền Nam Việt nam tại The National Vietnam War Musium Weatherford TX
Ean Tillett Giám Đốc The National Vienam War
Lúc đầu chúng tôi không dự định tham dự nên đã từ chối với Giám Đốc Đài Saigon Dallas 1160 Thu Nga vì đường sá xa xôi hơn nữa lại không thích hợp với tuổi tác hiện tại, và chúng tôi đã cái hẹn ngày hôm sau của tổ chức Veterans Resource Center Kaufman mời tham dự ngày lễ Cựu Chiến Binh Chiến Tranh Việt Nam 29 tháng 3, một ngày lễ của quốc gia Hoa Kỳ được Quốc Hội ủng hộ và Tổng thống Donald Trump ban hành vào nhiệm kỳ đầu tiên. Nhưng cuối cùng cũng là cái duyên từ một sự kiện trong suốt 10 năm cộng đồng, hội đoàn không làm được nhưng bà Hồng Lê Giám Đốc SND Manufacture đã vì cái tâm của người Việt tỵ nạn không quên những người hy sinh vì cuộc chiến dù chỉ một thời gian ngắn chưa tròn một tuần lễ đã thực hiện một kỳ công ý nghĩa không kém phần mỹ thuật một khu tưởng niệm dành cho 5 vị tướng Việt Nam Cộng Hòa tuẫn tiết trong giờ lâm chung của Miền Nam Việt Nam tại The National Vietnam War Musium:
1- Thiếu tướng Tư lệnh Quân Đoàn IV ngày 30-4-75
2-Thiếu Tướng Phạm Văn Phú, cựu tư lệnh Quân Đoàn II 30/4/1975
3- Chuẩn Tướng Lê Văn Hưng, tư lệnh phó Quân Đoàn IV 30/4/1975
4- Chuẩn Tướng Trần Văn Hai, tướng tư lệnh Sư Đoàn 7 Bộ Binh 30/4/1975
5- Chuẩn Tướng Lê Nguyên Vỹ, tư lệnh Sư Đoàn 5 Bộ Binh 30/4/1975
Ngoài ra một số quân nhân khác cũng đã tự sát hy sinh theo vận nước:
1- Đại Tá Nguyễn Hữu Thông, trung đoàn trưởng 42 Bộ Binh, Sư Đoàn 22 Bộ Binh- khóa 16 Đà Lat. 31-3-1975 tự sát tại Quy Nhơn
2- Hải Quân Thiếu Tá Lê Anh Tuấn (bào đệ của Trung Tướng Lê Nguyên Khang). Ngày 3-4-1975
3- Thiếu Tá Không Quân Nguyễn Gia Tập, đặc trách khu trục tại Bộ Tư Lệnh KQ. Tự sát ngày 30-4-1975 tại BTLKQ
4- Trung Tá Nguyễn Văn Long CSQG tự sát tại công trường Lam Sơn, Sài Gòn ngày 30-4-1975
5- Trung Tá Nguyễn Đình Chi Phụ Tá Chánh sở 3 ANQĐ – Cục An Ninh Quân Đội. Tự sát 30-4-1975 tại Cục An Ninh
6- Trung Tá Phạm Đức Lợi, phụ tá Trưởng Khối Không Ảnh P2/ Bộ TTM tự sát ngày 30-4-1975
7- Trung Tá Vũ Đình Duy, trưởng Đoàn 66 Đà Lạt, tự sát ngày 30-4-1975
8- Trung Tá Nguyễn Văn Hoàn, trưởng Đoàn 67 Phòng 2 Bộ Tổng Tham mưu. Tự sát ngày 30-4-1975
9- Hải Quân Trung Tá Hà Ngọc Lương, Trung Tâm Huấn Luyện Hải Quân Nha Trang. Tự sát ngày 28-4-1975
10- Thiếu Tá Đặng Sỹ Vĩnh, trưởng Ban Binh Địa P2 Bộ TTM, biệt phái qua Cảnh Sát, tự sát ngày 30-4-1975
11- Thiếu Tá Mã Thành Liên (Nghĩa), tiểu đoàn trưởng 411ĐP, Tiểu Khu Bạc Liêu- khoá 10 Đà Lạt. Tự sát ngày 30-4-1975
12- Thiếu Tá Lương Bông, phó ty An Ninh Quân Đội Cần Thơ- Phong Dinh. Tự sát ngày 30-4-1975
13- Thiếu Tá Trần Thế Anh, đơn vị 101. Tự sát ngày 30-4-75
14- Đại Úy Vũ Khắc Cẩn, Ban 3, Tiểu Khu Quảng Ngãi. Tự sát ngày 30-4-1975
15- Đại Úy Tạ Hữu Di, tiểu đoàn phó 211 Pháo Binh Chương Thiện. Tự sát ngày 30-4-1975
16- Trung Úy CSQG Nguyễn Văn Cảnh, trưởng cuộc Vân Đồn, Q.8. Tự sát ngày 30/4/1975
17- Chuẩn Úy Đỗ Công Chính, TĐ 12 Nhảy Dù. Tự sát ngày 30-4-1975 tại cầu Phan Thanh Giản
18- Trung Sĩ Trần MinhTrần Minh, gác Bộ Tổng Tham Mưu. Tự Sát ngày 30-4-1975
19- Thiếu Tá Đỗ Văn Phát, quận trưởng Thạnh Trị Ba Xuyên. Tự sát ngày 1-5-1975
20- Thiếu Tá Nguyễn Văn Phúc, tiểu đoàn trưởng, Tiểu Khu Hậu Nghĩa. Tự sát ngày 29-4-1975
21- Trung Tá Phạm Thế Phiệt tự sát ngày 30-4-1975
22- Trung Tá Nguyễn Xuân Trân, Khoá 5 Thủ Đức, Ban Ước Tình Tình Báo P2/ Bộ TTM. Tự sát ngày 1-5-75
23- Trung Tá Phạm Đức Lợi, Phòng 2 Bộ TTM, khóa 5 Thủ Đức, học giả, nhà văn, thơ, soạn kịch…bút danh: Phạm Việt Châu, cựu giảng viên SNQĐ, trưởng phái đoàn VNCH thực hiện HĐ Paris tại Hà Nội. Tự sát tại nhà riêng ngày 5-5-1975
24- Đại Úy Nguyễn Văn Hựu, trưởng Ban Văn Khố P2/Bộ TTM. Tự sát sáng ngày 30-4-75 tại P2/Bộ TTM
25- Thiếu Úy Nguyễn Phụng, Cảnh Sát Đặc biệt, 30/4/1975 tại Thanh Đa, Sài Gòn
26- Thiếu Úy Nhảy Dù Huỳnh Văn Thái, khoá 5/69 Thủ Đức. Tự sát ngày 30-4-1975 cùng 7 lính Nhảy Dù tại Ngã 6 Chợ Lớn.
27- Trung Úy Đặng Trần Vinh (con của Thiếu Tá Đặng Sĩ Vinh), P2 BTTM. Tự sát cùng vợ con ngày 30-4-1975
28- Trung Úy Nghiêm Viết Thảo, An Ninh Quân Đội, khóa 1/70 Thủ Đức. Tự sát ngày 30-4-1975 tại Kiến Hòa
29- Thiếu Úy Nguyễn Thanh Quan (Quan Đen), phi công PĐ 110 Quan Sát (khóa 72). Tự sát chiều ngày 30-4-1975
30- Hồ Chí Tâm B2, TĐ 490 ĐP ( Mãnh Sư) TK An Xuyên (Cà Mau). Tự sát bằng súng M16 trưa ngày 30-4-1975 tại Đầm Cùn, Cà Mau
31- Thượng Sĩ Phạm Xuân Thanh, trường Truyền Tin Vũng Tàu. Tự sát ngày 30-4-1975 tại Vũng Tàu
32- Thượng Sĩ Bùi Quang Bộ, trường Truyền Tin Vũng Tàu. Tự sát ngày 30-4-1975 …
Và còn nhiều quân, cán chính Việt Nam Cộng Hoà đã tự sát trong những ngày cuối cùng đen tối của Miền Nam Việt Nam mà chúng tôi chưa chứng liệu đầy đủ…
Và theo nội dung qua thư mời mà chúng tôi nhận được ngày 28 tháng 03 năm 2026 từ Giám Đốc Đài Saigon Dallas 1160AM của Thu Nga. Nội dung thư mời với danh nghĩa là tham dự Vietnam Veterans Day (Vietnam Veterans Day celebration Saturday March 28, 2026) từ 9:00 giờ sáng đến 5:00 giờ chiều. Nhưng mục đích chuyến đi của chúng tôi là tham dự buổi lễ trao di ảnh 5 vị tướng Việt Nam Cộng Hoà tuẫn tiết ngày 30 tháng 4 năm 1975 cho Bảo tàng viện The National Vietnam War…
Chương trình chính thức bắt đầu lúc 12:00 giờ trưa với sự hiện diện của những người Việt Nam nhiều nơi từ Dallas, Grand Prairie, Irving, Garland, Arlington, Fort Worth và một số người Mỹ trong dịp viếng thăm Bảo tàng viện The National Vietnam war . Bà Đỗ Thu Nga Giám Đốc Đài Phát Thanh Saigon Dallas 1160AM mơ đầu với lý do tại sao chúng ta có mặt hôm nay. Đó là một buổi lễ trao di ảnh 5 vị tướng Việt Nam Cộng Hoà tuẫn tiết ngày 30 tháng 4 năm 1975 cho Bảo tàng viện The National Vietnam War. Tiếp theo bà Thu Nga chuyển cho Tiến sĩ Phan Quang Trọng điều hợp chương trình. Trước khi nghi thức khai mạc bắt đầu Tiến sĩ Phan Quang Trọng cũng là Chủ tịch Hội Đồng Đại Diện Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia Hoa Kỳ lần lượt giới thiệu những người tham dự:
-Giám đốc The National Vietnam War Musium: Ean Tillett
-Phụ tá giám đốc: Cô Theresa Lam
-Thị trưởng Haltom City: Tiến sĩ Trương Minh Ẩn
-Chủ tịch Hội Đồng Đại Diện Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia: Tiến sĩ Phan Quang Trọng.
-Giám Đốc SND Manufacturing: Cô Hồng Lê – Tài tử Trần Quang
-Chủ tịch Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia Dallas: Bà Đoái Ngọc Dung
-Phó Chủ tịch Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia Dallas: Bà Hoàng Thủy
- Tượng Đài và Kỳ Đài Arlington: Ông Nguyễn Văn Trung
-Cựu Hội trưởng Cựu SVSQ Đà Lạt: Ông Nguyễn Tống Hiến
-Cựu Hội trưởng Cảnh sát VNCH: Ông Phạm Giao
-Đại diện Quân Cảnh: Ông Đặng Phước Reng
-Đài Saigon Dallas 1160AM: Bà Thu Nga và ông Đỗ Văn Hạnh
-Báo Người Việt Dallas: Ông Thái Hóa Lộc
-Sân Khấu Nhỏ: Cô Hạnh Dung và nhóm sân Khấu Nhỏ
Cùng một số thân hữu và thân nhân tháp tùng liên hệ với người đã được giới thiệu
Giới thiệu Giám Đốc và Phụ tá Giám Đốc của The National Vietnam War Ean Tillett và Theresa Lam
Tiếp theo phần giới thiệu là lễ chào Quốc Kỳ Việt Nam Cộng Hoà và mọi người cùng hát. Kết thúc nghi thức là phút mặc niệm…
Lần lượt Tiến sĩ Phan Quang Trọng giới thiệu nhiều người phát biểu nhưng có lẽ lời phát biểu của cô Hồng Lê Giám Đốc SND Manufacturing được nhiều người chú ý vì cô đã là mục đích chính của sự kiện đang được mọi người chiêm ngưỡng và thán phục. Đó là thực hiện “sứ mệnh” của SND trưng bày vị trí an vị 5 vị Tướng lãnh tuẫn tiết VNCH được sự chấp thuận của Ban Giám Đốc Viện Bảo Tàng. Đối với cô Hồng Lê và tài tử Trần Quang là sự quyết tâm xuất phát từ tấm lòng đối với sự hy sinh cao quý đối với 5 vị tướng lãnh VNCH, một tấm gương sáng ngời cho lịch sử soi chung. Đây cũng là sự tôn kính đối với tài tử Trần Quang, người bạn đời của cô Hồng Lê. Mặc dù với danh nghĩa là Liên Hội Cựu Chiến Sĩ DFW mời nhưng tất cả chương trình đều không dự dự liệu trước ngay trong chương trình phát biểu. Được biết Tiến sĩ Phan Quang Trọng là một trong những người trong Ban Quản Trị The National Vietnam War Musium đã mời một số tham dự hiện diện bày tỏ cảm nghĩ về sự kiện đang diễn ra, hình ảnh 5 vị Tướng lãnh tuẫn tiết được đặt trịnh trong trong Viện Bảo tàng Lịch sử Chiến tranh Việt nam tại đây…
Sự kiện xảy ra từ tình cờ giữa Giám Đốc Thu Nga và cô Hồng Lê. Chúng tôi được cô Hồng Lê kể lại: “Vào ngày 18 tháng 03 năm 2026 trên đường từ trại gà đồng nai trở về thì bà Thu Nga tâm sự: “ Hai năm nay muốn có hình của ngũ hổ tướng để đưa vào Viện Bảo tàng The National Vietnam Musium War xin không ai cho! Cô Hồng rất xúc động lẫn khâm phục trước sự tuẫn tiết (tự sát) của 5 vị tướng cao cả. Cô Hồng đã hứa lo cho các vị không thể để hình ảnh thiếu trân trọng. Vì thời gian gấp rút nhưng với quyết tâm thực hiện cho bằng được và vì không hình dung được Viện Bảo Tàng như thế nào nên phải tự mình đi cùng nhân viên đến tận nơi xem, từ địa điểm, vị thế; chuẩn bị cách trình bày cũng như trang trí cho được trân trọng. Nhờ sự giúp đỡ nhiệt tình của các nhân viện Viện bảo tàng đã có một vị trí tương đối khang trang. Cô Hồng cho biết là cô rất hãnh diện vì mọi việc tiến triển tốt để an vị 5 vị tướng mà cô và tài tử Trần Quang kính phục…Trong lời phát biểu cô Hồng chỉ đính chính lại lời của Tiến sĩ Phan Quang Trọng lúc giới thiệu không chính xác nên giải thích để tránh ngộ nhận: “Công ty SND Manufacturing cung cấp Đồng phục huấn luyện thể thao cho quân đội Hoa Kỳ không phải cung cấp đồng phục vũ trang cho lực lượng chiến đấu.”. Cô Hồng chia sẻ thêm: “Hồng rất sợ sự chỉ trích của những người Việt hay chỉ trích nhưng lại không làm như lời mình nói”. Cuối cùng cô Hồng xin lỗi vì thiếu kiến thức và sự hiểu biết nhiều về 5 vị tướng lãnh; do đó nếu có sai sót cũng xin niệm tình tha thứ…
Những người bạn Hoa Kỳ thăm viếng Viện Bảo Tàng tham dự
Chương trình liên quan đến an vị 5 vị tướng lãnh kết thúc, tiếp theo là chụp hình kỷ niệm từng người quen thân đi với nhau hoặc từng nhóm và sau đó từng người từng nhóm đi riêng với nhau. Nhóm chúng tôi có ba người muốn có cảm giác ngôi trên máy bay trực thăng, trong đó có cô Hồng và nhân viên của cô Hồng. Tuy nhiên như cô Hồng nói người Việt không thích làm nhưng hay chỉ trích, phê bình người khác. Chúng tôi không muốn nêu tên tuổi, những người này cho rằng tại sao không mang danh nghĩa cộng đồng hay tổ chức mà lại mang tên SND, còn có người còn thêm vào “trình bày tấm hình ông tướng mặt buồn quá vậy”. Thật là vô ý thức hết chỗ nói!!!
Trong thời gian còn lại khi quý anh chị ghi tên là hành khách của chuyến bay từ trực thăng bên ngoài. Đa số các bà và các cô một thử tìm cảm giác lạ trên trực thăng mặc dù bên ngoài có gió lạnh. Thời gian chờ đợi cũng khá lâu, chúng tôi lần lượt đi dạo chung quanh từ dưới lên tầng thứ hai của bảo tàng viện, nơi được dựng lên một kỳ tích mà suốt 10 qua, cộng đồng và các hội đoàn chưa làm được nhưng SND đã thực hiện được. Vị trí xứng đáng cho 5 vị tướng lãnh tuẫn tiết VNCH tại Viện Bảo tàng Chiến Tranh Việt nam. Từ nơi an vị 5 vị tướng không đến 10 mét ngay cửa đường ra vào có treo hình Tướng Nguyễn Ngọc Loan bắn Nguyễn Văn Lém tự Bảy Lốp. Hình này rất nổi tiếng và tác giả được nhận giải thưởng và gây xôn xao dư luận đem nhiều oan khúc cho Tướng Nguyễn Ngọc Loan mà không có nguyên nhân…
Theo bà Thu Nga cho biết là Tiến sĩ Phan Quang Trọng trong Hội Đồng Quản Trị đã đề nghị cách nay hai năm nhưng tấm hình vẫn còn đó…Những người đã nhìn qua tấm ảnh này đều phẫn nộ nhưng không biết nguồn gốc nguyên nhân từ đâu?
Đây là nỗi đau dai dẳng suốt hơn 60 năm đối với cựu Phó Đề Đốc hải Quân Nguyễn Từ Huấn nhìn hình ảnh này trên tạp chí Times, ông ấy nói:
"Lần đầu tiên tôi nhìn thấy bức ảnh là trên tạp chí Time, bác tôi chỉ cho tôi xem và nói: 'Đây là kẻ đã giết cả gia đình cháu'."
"Lần đầu tiên tôi nhìn thấy bức ảnh là khi tôi đang học lớp 11. Thật khủng khiếp. Đó là cha tôi..." – Lời con của Nguyễn Văn Lém tự Bảy Lốp.
"Lần đầu tiên tôi nhìn thấy bức ảnh. Đó là cha tôi... Cha tôi đâu có làm những chuyện như vậy."- Lời còn Tướng Nguyễn Ngọc Loan
Ba gia đình, là con của các nhân vật chính trong bức ảnh được trao giải Pulitzer - Hành quyết tại Sài Gòn của nhiếp ảnh gia Eddie Adams - đã cùng "ngồi lại" trong một cuốn phim dài 30 phút, nhìn vào khoảnh khắc đau thương đã sống cùng họ hàng chục năm qua, để tìm câu trả lời cho hòa giải và chữa lành.
Đây là một trong những đoạn tự sự gây ấn tượng nhất trong bộ phim tài liệu On healing lands, birds perch (Đất lành chim đậu) của nữ đạo diễn người Mỹ gốc Việt Naja Pham Lockwood, vừa đoạt giải thưởng Phim ngắn về phụ nữ xuất sắc nhất tại Liên hoan phim quốc tế Cleveland năm 2025.
Nếu như tác giả Eddie Adams của Hành quyết tại Sài Gòn - bức ảnh được cho là đã góp phần thay đổi cục diện Chiến tranh Việt Nam - từng chia sẻ rằng tác phẩm của ông không nói lên toàn bộ câu chuyện, thì phim Đất lành chim đậu, ở một mức độ nào đó, giúp bổ sung một cái nhìn bao quát hơn, từ hai phía…
Chúng tôi rất ngạc nhiên, thoạt đầu có hai người Việt Nam trong Hội Đồng Quản Trị của Viện Bảo Tàng là ông Đỗ Văn Phúc và Tiến sĩ Phan Quang Trọng. Hiện tại ông Đỗ Văn Phúc ra khỏi Hội Đồng Quảng Trị. Bức tranh “Hành Quyết” của tác giả Eddie Adam đã nhiều người yêu cầu đem xuống hoặc cần có ghi chú rõ ràng lý do tại sao Tướng Loan bắn Nguyễn Văn Lém – Bảy Lém là ai?
“Khi Việt Cộng đánh chiếm Sài Gòn trong những giờ đầu tiên của Tết Mậu Thân, một người lính Cộng sản tên Nguyễn Văn Lém là thành viên của một toán quân cảm tử nhắm vào Cảnh sát Quốc gia Việt Nam Cộng hòa và gia đình họ. Theo quân miền Nam, đơn vị của Lém đã giết 34 người có liên quan đến cảnh sát, ít nhất 24 người trong số họ là thường dân trong đó có gia đình cựu Phó Đề Đốc Nguyễn Từ Huấn, vào thời điểm ông bị bắt và Tướng Nguyễn Ngọc Loan đã tự xử về hành động tàn ác này của Nguyễn Văn Lém.
Theo chúng tôi đã mang tên “Viện Bảo Tàng Chiến Tranh Việt Nam” phải cần có những tất cả các sự kiện liên quan đến chiến tranh Việt Nam và từ chiến tranh gây nên không thể dựng một chiều như trong Viện Bảo Tàng chỉ có hình Hồ Chí Minh mà không có hình Tổng Thống Ngô Đình Diệm của Đệ Nhất Cộng Hoà và Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu Đệ Nhị Cộng Hoà…
Thủ tướng Ngô Đình Diệm (giữa) gặp gỡ các tướng lĩnh: Nguyễn Văn Xuân (quay lưng), Tổng tham mưu trưởng Quân đội Quốc gia Việt Nam (VNA), tướng Nguyễn Văn Hinh (trái), và thiếu tướng Lê Văn Viễn (phải), còn được gọi là Bảy Viễn, vào ngày 11 tháng 10 năm 1954 tại Sài Gòn, khi Quốc trưởng Bảo Đại yêu cầu ông Ngô Đình Diệm đưa họ vào một chính phủ mới trong bối cảnh khủng hoảng chính trị vẫn tiếp diễn dù nội các Diệm vừa được cải tổ.
(Ảnh: AFP / Getty Images)
Tổng thống Eisenhower Hoa Kỳ đón tiếp TT Ngô Đình Diệm
Tổng thống Hoa Kỳ Nixon gặp TT Đệ Nhị VNCH Nguyễn Văn Thiệu
Đã là viện bảo tàng Chiến tranh Việt Nam liên quan đến Hoa Kỳ phải được bắt đầu từ người Mỹ đến Việt Nam đầu tiên liên quan đến cuộc chiến. Và còn nhiều hình ảnh khác liên quan đến chiến tranh Việt Nam mà Viện Bảo Tàng chưa có như các hình ảnh sau đây:
Đại tá Peter Dewey, người Mỹ đầu tiên tử vong tại Việt Nam. Đại tá Dewey bị giết trong các cuộc bạo loạn khi những người An Nam bao vây trụ sở Mỹ gần Sài Gòn, Đông Dương. Một sĩ quan Mỹ khác bị thương trong vụ bạo loạn đã được quân đội Nhật Bản giải cứu
Bức ảnh có ý nghĩa lịch sử về Võ Nguyên Giáp và Hồ Chí Minh cùng các sĩ quan Cơ quan Tình báo Chiến lược Mỹ (OSS), trong đó có Trung tá Peter Dewey, vào khoảng năm 1945.Dewey đến Sài Gòn ngày 4 tháng 9 năm 1945 để dẫn đầu một nhóm OSS 7 người nhằm đại diện lợi ích Hoa Kỳ và thu thập tình báo. Ông hợp tác với Việt Minh để tổ chức hồi hương hơn 4.500 tù binh Đồng minh (trong đó có khoảng 240 người Mỹ) từ các trại Nhật gần Sài Gòn, trong chiến dịch mang mật danh “Project Embankment”.Trong bối cảnh lực lượng Anh thiếu quân, họ đã trang bị cho tù binh Pháp để giữ an ninh thành phố, dẫn đến xung đột với người Việt. Dewey phản đối việc người Việt bị bạo lực, khiến ông bị tuyên bố “không được hoan nghênh” bởi chỉ huy Anh là Tướng Douglas Gracey.Khi máy bay không đến kịp để đưa Dewey rời khỏi Sài Gòn, ông quay về dinh OSS và bị phục kích, tử vong do một phát súng vào đầu. Phía Việt Minh nói rằng họ nhầm ông là người Pháp. Một số nguồn cho rằng thi thể ông không bao giờ được tìm thấy. Có thông tin rằng Hồ Chí Minh đã gửi thư chia buồn tới Tổng thống Truman và ra lệnh tìm kiếm thi thể ông.
Cộng Sản pháo kích Trường Tiểu học Cai Lậy 1974
Đại lộ Kinh Hoàng 1972
Thái Hóa Lộc
