ĐỒNG HƯƠNG DALLAS XEM PHIM CHIẾN TRANH VIỆT NAM NHỮNG CHUYỆN CHƯA KỂ
Nghi thức mặc niệm sau nghi thức chào cờ trong buổi chiếu phim “Chiến tranh Việt nam và những điều chưa biết” tại Dallas ngày 23-5-2026
Plano, TX.- Chiều Thứ Bảy, ngày 23 tháng 5 năm 2026, phim “Chiến tranh Việt Nam: Những câu chuyện chưa kể từ miền Nam – Thử thách, Chiến thắng và Bi kịch là một loạt phim tài liệu tập trung vào Việt Nam, tái hiện cuộc chiến thông qua góc nhìn của thường dân, binh lính, gia đình và đồng minh Mỹ ở miền Nam Việt Nam – những tiếng nói thường vắng mặt trong các tài liệu chính thống. Kết hợp lời kể trực tiếp với bối cảnh lịch sử, loạt phim này theo dõi một dòng thời gian dài hơn của Việt Nam từ cuộc đấu tranh dân tộc chống Pháp và Cuộc hành trình Tự do xuống miền Nam năm 1954 đến sự leo thang của cuộc nổi dậy, sự đe dọa làng mạc và hậu quả lâu dài của sự chia cắt và di dời. Một điểm nhấn quan trọng là trình tự thời gian: bộ phim nhấn mạnh rằng Hà Nội đã phát động các cuộc tấn công vũ trang và leo thang xâm nhập vào miền Nam bắt đầu từ năm 1959 , nhiều năm trước khi Thủy quân lục chiến Mỹ đến vào năm 1965 , thách thức giả định rằng cuộc xung đột “bắt đầu” với quân đội Mỹ trên bộ.
Những nhân vật liên quan thực hiện phim “Chiến tranh Việt Nam và những đều chưa biết” và TS Phan Quang Trọng, người điều họp chương trình trong buổi chiếu phim
Xuyên suốt các chương, loạt sách này khám phá những câu chuyện lãnh đạo gây tranh cãi, những cải cách ruộng đất trái ngược nhau, các thể chế xã hội dân sự như công đoàn, các nỗ lực đảm bảo an ninh nông thôn như Chương trình Ấp Chiến lược, và công tác hậu cần xuyên biên giới của Đường mòn Hồ Chí Minh. Những cột mốc lịch sử này được trình bày thông qua những hậu quả về mặt con người mà chúng gây ra nỗi sợ hãi trong các làng mạc, những lựa chọn đạo đức khó khăn, và các gia đình buộc phải xây dựng lại cuộc sống của mình qua nhiều thế hệ.
Sự tương phản đặc trưng xuất hiện vào dịp Tết Mậu Thân năm 1968: bi kịch gia đình của cựu Đề Đốc Nguyễn Từ Huấn, phần lớn không được biết đến vì không có máy quay nào ghi lại, được đặt cạnh bức ảnh hành quyết mang tính biểu tượng của Eddie Adams , minh họa cách một hình ảnh duy nhất có thể định hình ký ức toàn cầu trong khi vô số thương vong dân thường vẫn chưa được biết đến. Kết quả là một tư liệu nhân văn, cấp thiết – được lưu giữ trước khi những người chứng kiến không còn nữa. Cách tiếp cận của bộ phim là lời chứng dựa trên bối cảnh – ký ức được kết hợp với tài liệu, và người xem từ mọi khuynh hướng chính trị sẽ khám phá ra điều gì đó mới mẻ.”. Trên đây là lời của nhà làm phim Phạm Văn Nam…
Phim Chiến Tranh Việt Nam – Những chuyện chưa kể đã lần lược trình chiếu lần đấu tiên tại thủ đô tỵ nạn vào ngày 21 tháng 12 năm 2025, tại Boston ngày 30 tháng 4 năm 2026 và tại Dallas vào ngày 23 tháng 5 năm 2026. Tuy nhiên, buổi trình chiếu phim này bị đình hoãn tại Houston sau Dallas một ngày, Chủ nhật ngày 24 tháng 5 năm 2026 với lý do “Bộ phim The War có nội dung bôi bác chế độ & quân đội Việt Nam Cộng hòa và đã làm phẫn nộ rất nhiều Cộng đồng Người Việt Hải Ngoại. Lý do rấ dễ hiểu là vì ông Ken Burn là một nhà phản chiến và mục đích của ông là bóp méo sự thật về chiến tranh Việt Nam cho mục đích chính trị và phe nhóm.
Tuy nhiên, dự luận trong Cộng đồng Houston vài ngày qua đã đến tai chúng tôi cho thấy vẫn đang có những mây mù vây quanh tiến trình làm phim và suốt 6 năm qua vẫn chưa được giải tỏa. Theo như chúng tôi được biết từ nhà làm phim Phạm văn Nam, việc giải trình thắc mắc vì sao bị đình trệ, vấn đề minh bạch tài chánh, tại sao phim lại đổi tên, lý do gì có sự kiện tụng giữa bên làm và đạo diễn Fred Koster v.v..đã được anh Phạm Văn Nam lên đài radio Houston để giải trình. Tuy nhiên, cho dù có anh Phạm Văn Nam lên đài biện mình cặn kẽ nhưng đa số đồng hương Houston vẫn muốn có cơ hội để nêu lên những thắc mắc đang có, và vì họ vẫn không bỏ qua những điều chưa được thông suốt.
Với Cộng đồng người Việt Dallas tương đối dễ dãi hơn, buổi trình chiếu phim “Chiến tranh Việt Nam và những đều chưa kể” đã được sự tham gia gần 200 người xem với những khuôn mặt quen thuộc trong cộng đồng như cựu Thiếu tướng Lương Xuân Việt, các hội đoàn quân nhân Việt nam Cộng hòa, các doanh nhân Việt nam và đặc biệt có sự hiện diện cựu tài tử Trần Quang. Trong dịp này, có nhiều phát biểu như Niên trưởng Nguyễn Quang Vinh, Tướng Lương Xuân Việt, Liên hội trưởng Trần Thái, Trần Anh của Hội văn Hóa Khoa học, bà Hoàng Thủy tân Chủ tịch Cộng đồng Người Việt Quốc Gia Dallas, bà Angie Hồ Quang khi nhắc đến thế hệ của bà Hoàng Thủy xuất thân từ “em bé quàng quăn đỏ” của thế hệ sau năm 1975…
Tài tử Trần Quang góp ý với nhà sản xuất phim Phạm Văn nam
Như vậy, chúng ta thấy phim Chiến tranh Việt Nam – những điều chưa được kể có nhiều phản ứng và ấn tượng khác nhau và là một bộ phim tài liệu rất bao quát nhưng vẫn còn một tiếng nói mà nhiều người vẫn đang thắc mắc. Đó là tiếng nói của người Mỹ gốc Việt. Một người xem phim này ở Cali đã phát biểu: “Phim này thực sự là một thất vọng đối với tôi vì tôi quan điểm công bằng phải có trong một bộ phim tài liệu. Và trong bộ phim tài liệu này ,khi xem xong chúng ta nghĩ rằng đây là cuộc chiến giữa Mỹ và Cộng sản Việt nam nhưng trong thực tế đây là cuộc chiến giữa nước Việt nam Cộng hòa được Hoa kỳ trợ giúp và nước Việt nam Cộng sản được Nga và Trung Cộng giúp.”
Khi trả lời cựu Đại sứ Bùi Diễm cho rằng” Nếu chúng ta so sánh tình hình miền nam Việt Nam với tình hình miền bắc Việt nam, tôi cho rằng chúng ta không hoàn hảo – Chúng tôi không ở Thiên đường nhưng chúng tôi không ở địa ngục và hình như họ đổ dồn về phía người Mỹ như hoàn toàn thảm kịch của nước Mỹ - Không như thế khi mọi chuyện kết thúc…”
Sau hơn 50 năm qua phim tài liệu này, sự thật vẫn còn khó hiểu rõ và điều này sau khi xem phim cũng hiểu theo những gì đã thấy và nhận định riêng…
Thái Hóa Lộc ghi lại
