LỄ TƯỞNG NIỆM ĐỨC HƯNG ĐẠO VƯƠNG TRẦN QUỐC TUẤN

Grand Prairie, TX.- Hằng năm vào tuần thứ III của tháng 8 Âm Lịch, hầu hết các Hội đoàn Cựu Quân thuộc binh chủng Hải Quân Việt Nam Cộng Hòa khắp nơi ở Hoa Kỳ đều cử hành lễ để tưởng nhớ công đức to lớn của Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn – vị anh hùng dân tộc 3 lần đại thắng quân Nguyên Mông cũng để nhắc lại những địa danh lịch sử oai hùng gắn liền với sông nước như Vân Đồn, Chương Dương, Hàm Tử và đặc biệt là trận thủy chiến sông Bạch Đằng và các đức tính Nhân, Nghĩa, Trí, Dũng, Tín và tinh thần gác lại "thù nhà" để lo "nợ nước". Ngài được tôn vinh làm Thánh Tổ của Quân Chủng Hải Quân…

Trưa Thứ Bảy, ngày 03 tháng 10 năm 2026 (nhằm ngày 23 tháng 8 Âm Lịch); Hội Hải Quân Trùng Dương Dallas-Fort Worth đã tổ chức Đại Lễ Thánh Tổ Hải Quân Việt Nam Cộng Hòa Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn tại Hội trường Giáo Xứ Thánh Giuse, thành phố Grand Prairie, Texas.

Chương trình thường lệ với toán Quốc Quân Kỳ của Hải Quân tiến về sân khấu bắt đầu cử hành Quốc Ca Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng Hòa. Cựu Hải Quân Trung tá Nguyễn Hữu Phú, người còn lại có cấp bậc cao nhất của quân chủng Hải quân tại địa phương hiện diện. Thời gian trước đây đã từng tham dự như Hài quân Đại tá Khương Hữu Bá, Hải quân Đại tá Dư Trí Hùng, Hải quân Trung tá Nguyễn Văn Nhựt nhưng đã qua đời hoặc tuổi tác cao như Đại tá Dư Trí Hùng. Nghi thức đặc trưng của Hải quân, Hải quân Trung tá Nguyễn Hữu Phú đại diện dâng đại kỳ lên bàn thờ để trịnh trọng cắm bên cạnh bàn thờ Đức Thánh Tổ.

Tiếp theo, một số đại diện và các vị cao niên cùng niệm hương trước bàn thờ Đức Thánh Trần…

Đặc biệt trong dịp này, Giáo sư Tiến sĩ Khương Hữu Lộc là hậu duệ của cố Hải quân Đại tá Khương Hữu Lộc đã có bài phát biểu nội dung rất  sâu sắc và ý nghĩa nguyên văn như sau:

“Kính thưa HQ Trung Tá Nguyễn Hữu Phú, vị sĩ quan cao cấp nhất hiện diện hôm nay. Kính thưa quý vị niên trưởng, quý cựu quân nhân và gia đình Hải Quân Việt Nam Cộng Hòa, quý quan khách đồng hương,

Hôm nay, tôi xin được trình bày về một vị đại anh hùng dân tộc:

- Bình Bắc Đại Nguyên Soái

- Quốc Công Tiết Chế

- Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn 

- Thánh Tổ Hải Quân Việt Nam Cộng Hòa

Tôi xin được nói về một dòng lịch sử thiêng liêng nối liền gần tám thế kỷ của Việt Nam: từ Bạch Đằng Giang năm 1288 của Đại Soái Trần Hưng Đạo, đến Hoàng Sa năm 1974 của những chiến sĩ Hải Quân Việt Nam Cộng Hòa. Đó không phải là sự so sánh đơn thuần giữa một đại thắng và một cuộc chiến đầy đẩm máu hy sinh. Đó là sự gặp gỡ cùng chung một lý tưởng:

 lấy non sông làm lẽ sống

 lấy chủ quyền biển đảo làm danh dự

 và chấp nhận hy sinh khi Tổ quốc gọi tên

Đây không chỉ là câu chuyện về một danh tướng của thế kỷ XIII. Đây là câu chuyện về một nhà lãnh đạo văn võ song toàn; một vị quân tử biết đặt đại nghĩa quốc gia lên trên thù nhà; Cha của Đức Thánh Trần Hưng Đạo là An Sinh Vương Trần Liễu từng bất hòa sâu sắc với em trai là vua Trần Thái Tông về việc tranh chấp quyền lực. Trước khi mất, Ông Trần Liễu dặn con trai phải cướp ngôi vua để trả thù.

Nhưng thưa không! Đặt nợ nước lên trên thù nhà: Trước họa ngoại xâm từ quân Mông Cổ đe dọa non sông Đại Việt, Đức Thánh Trần Hưng Đạo nhận thấy việc tranh giành quyền lực nội bộ sẽ làm đất nước suy yếu và rơi vào tay giặc. Một vị thống soái đã ba lần đánh bại quân Mông Cổ hùng mạnh; và một thiên tài chiến lược thủy chiến đã làm nên chiến thắng Bạch Đằng lừng lẫy năm 1288, đánh bại một siêu cường quốc quyền lực từ Á sang Âu. Vào thế kỷ XIII, đế quốc Mông Cổ là một Siêu Cường Quốc có quân sự bách chiến bách thắng đáng sợ nhất lịch sử của nhân loại. Dưới thời Thành Cát Tư Hãn, vó ngựa Mông Cổ đã chinh phục những vùng đất mênh mông từ Á sang Âu. Sau đó, triều Nguyên Mông Cổ dưới quyền Hốt Tất Liệt kiểm soát Trung Hoa rộng lớn, sở hữu lực lượng quân sự đông đảo, thiện chiến: có bộ binh, kỵ binh và thủy quân mạnh. Quân Nguyên Mông Cổ ba lần xâm lược Đại Việt: Lần thứ nhất năm 1258, lần thứ hai năm 1285, và lần thứ ba vào cuối năm 1287-1288. Cả ba lần, ý đồ xâm chiếm Đại Việt đều thất bại.

Năm 1258, Đại Việt lần đầu đương đầu với quân Mông Cổ. Cuộc chiến đã cảnh báo triều đình rằng: đất nước đang đứng trước một đối thủ chưa từng có. Trong thời điểm cam go ấy, Đức Thánh Trần Hưng Đạo đã khơi dậy tinh thần chiến đấu của tướng sĩ qua bài Hịch Tướng Sĩ — một áng văn chính luận và quân sự bất hủ. Ông đánh thức danh dự của người làm tướng, cảnh báo hiểm họa mất nước, và kêu gọi mọi người lấy việc bảo vệ xã tắc làm bổn phận thiêng liêng.

Từ thế phòng thủ, quân dân nhà Trần phản công. Những chiến thắng Hàm Tử, Chương Dương, Tây Kết và Vạn Kiếp đã làm tan rã cuộc xâm lược lần thứ hai: Toa Đô bị giết, Thoát Hoan phải rút chạy về phương Bắc! Bạch Đằng: Đỉnh Cao Thủy Chiến! Cuối năm 1287-1288, Hốt Tất Liệt một lần nữa đưa quân xâm lấn Đại Việt. Đây là cuộc chiến lần thứ ba, với lực lượng vô cùng hùng hậu: đường bộ lẫn đường thủy. Đức Thánh Trần Hưng Đạo tổ chức một thế trận tổng hợp: dùng địa hình, thủy triều, thuyền nhỏ cơ động, phục kích trên sông, chặn đường lương thực, phối hợp thủy quân với bộ binh, và huy động sự tham gia của toàn dân.

Đức Thánh Trần Hưng Đạo dự đoán đạo thủy quân Mông Cổ do Ô Mã Nhi và Phàn Tiếp chỉ huy sẽ rút theo đường sông Bạch Đằng. Ông cho chuẩn bị một trận địa cọc bộc sắc dưới lòng sông, chọn khu vực chịu tác động mạnh của thủy triều. Khi nước thủy triều dâng lên, cọc bộc sắc bị che khuất; khi nước rút, các cộc bộc sắc trồi lên mặt nước làm phá vỡ những chiến thuyền lớn của địch quân. Hạm đội của Ô Mã Nhi bị đánh tan. Ô Mã Nhi, Phàn Tiếp và nhiều tướng địch bị bắt và Bạch Đằng đã kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến lần thứ ba. Chiến thắng Bạch Đằng không phải là một may mắn của lịch sử. Đó là kết quả của một chiến thuật chỉ huy xuất sắc, có thể tóm gọn qua những điểm sau đây:

 Biết địch: Đức Thánh Trần Hưng Đạo dự đoán đúng hướng rút lui bằng đường thủy của quân Nguyên.

 Biết ta: Ông tận dụng ưu thế thuyền nhỏ, và kinh nghiệm chiến đấu trên sông nước của người Việt đối đầu với hạm đội hùng mạnh của quân Mông

 Biết địa hình: Sông Bạch Đằng với thủy triều lên xuống trở thành một bộ phận của kế hoạch tác chiến. Bãi cọc được bố trí bí mật từ trước, biến lòng sông trở thành tử huyệt của địch quân

 Điều binh, khiển tướng toàn diện tổng hợp: Thủy quân, bộ binh, dân binh và lực lượng phục kích cùng phối hợp trong một trận đánh thống nhất. Đây chính là Đại Chiến Lược hành quân tổng hợp: địa thế, thủy triều, tình báo, vận động chiến thuyền, phục kích và kháng chiến của toàn dân, đều được quy tụ dưới sự chỉ huy thống nhất. Thánh Tổ Hải quân VNCH: Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn được Hải Quân Việt Nam Cộng Hòa tôn kính là Thánh Tổ của Quân Chủng. Đức Thánh Trần Hưng Đạo là vị thống soái đã tạo nên một trong những chiến công thủy chiến lớn nhất trong lịch sử dân tộc, thể hiện lý tưởng của người lính biển:

 Can trường trước cường địch

 Sáng suốt trong chỉ huy

 Trung thành với quốc gia, và

 Sẵn sàng nhận trách nhiệm trước vận mệnh non sông.

Ngài cho thấy Hải Quân không đơn thuần là lực lượng trên mặt nước. Hải Quân là tuyến đầu bảo vệ lãnh hải, hải đảo, cửa biển, lãnh thổ, thương lộ và danh dự quốc gia. Vì vậy, khi người lính Hải Quân Việt Nam Cộng Hòa thờ phụng Đức Thánh Trần, đó không chỉ là một nghi lễ truyền thống. Đó là lời nhắc nhở về một lý tưởng của quân nhân: 

- Tổ Quốc

- Danh Dự và

- Trách Nhiệm với quốc gia dân tộc

Đến đây tôi xin dứt lời. Xin cảm ơn quý vi đã lắng nghe.

Xin kính chào đoàn kết,”.

Phần còn lại của chương trình là mọi người cùng dùng bữa ăn thân mật do ban tổ chức khoản đãi và thưởng thức chương trình văn nghệ với chủ đề về lính…

Ghi lại nội dung và hình ảnh từ Mũ Đỏ Bùi Quang Thống

Thái Hóa Lộc